Investeer maximaal in je emotionele beschikbaarheid
We investeren behoorlijk wat in onszelf. We volgen opleidingen, sporten, reizen, werken aan onze carrière en proberen financieel iets op te bouwen voor later. Toch vergeten we soms een investering die uiteindelijk bijna iedere relatie in ons leven beïnvloedt: onze emotionele beschikbaarheid.
Want je kunt verlangen naar liefde, verbinding en intimiteit, maar wanneer je jezelf emotioneel maar gedeeltelijk durft te laten zien, ontstaat er altijd ergens afstand. Soms merk je dat onmiddellijk, maar veel vaker ontdek je het pas wanneer relaties steeds opnieuw op hetzelfde punt vastlopen.
Investeer daarom maximaal in je emotionele beschikbaarheid. Ik durf te zeggen dat het een van de beste investeringen in jezelf is die je ooit zult doen.
Wat is emotionele beschikbaarheid?
Emotioneel beschikbaar zijn betekent niet dat je voortdurend over gevoelens praat, alles deelt wat er in je omgaat of iedere emotie uitgebreid analyseert. Het betekent vooral dat je contact kunt maken met wat je voelt en daarmee aanwezig kunt blijven, ook wanneer iets spannend, kwetsbaar of ongemakkelijk wordt.
Je kunt verdriet voelen zonder het onmiddellijk weg te drukken, aangeven dat iets je raakt zonder jezelf zwak te vinden en vertellen wat je nodig hebt zonder eerst de garantie te verlangen dat de ander precies zal reageren zoals jij hoopt.
Dat klinkt misschien eenvoudig, totdat iemand werkelijk dichtbij komt.
Juist binnen een intieme relatie worden oude overtuigingen, eerdere ervaringen en beschermingsmechanismen gemakkelijk geraakt, waardoor je ineens heel anders kunt reageren dan je rationeel van jezelf zou verwachten.
Je kunt naar verbinding verlangen en haar toch vermijden
Dat is misschien een van de ingewikkeldste kanten van menselijke relaties. We kunnen intens verlangen naar liefde en tegelijkertijd gedrag vertonen waarmee we diezelfde liefde op afstand houden.
De een trekt zich terug zodra een relatie serieuzer wordt, begint aan alles te twijfelen of kiest steeds opnieuw voor partners die zelf nauwelijks beschikbaar zijn. De ander raakt juist onrustig wanneer iemand afstand neemt, zoekt voortdurend bevestiging en voelt zich pas veilig wanneer de ander laat merken dat de relatie nog goed zit.
Aan de buitenkant lijken bindingsangst en verlatingsangst totaal verschillend, maar daaronder kan dezelfde onzekerheid liggen: kan ik mij werkelijk aan iemand verbinden zonder mezelf kwijt te raken of uiteindelijk verlaten te worden?
Daarom heeft het weinig zin om alleen naar de ander te kijken.
Waarom kom ik altijd dit soort mensen tegen? Waarom ontmoet ik nooit iemand die zich echt wil verbinden? Waarom trekt iemand zich terug zodra het serieus wordt?
Interessante vragen, maar er bestaat nog een veel confronterendere:
Wat gebeurt er met mij wanneer iemand werkelijk dichtbij komt?
Bescherming die ooit hielp, kan later in de weg gaan zitten
Niemand besluit op een ochtend om vanaf vandaag emotioneel onbereikbaar te worden. Veel patronen ontstaan veel eerder en hebben ooit een functie gehad, bijvoorbeeld omdat emoties thuis weinig ruimte kregen, liefde onvoorspelbaar voelde, je jezelf moest aanpassen of eerdere relaties je vertrouwen behoorlijk hebben beschadigd.
Je leert jezelf beschermen en dat kan jarenlang uitstekend werken.
Totdat je verlangt naar echte intimiteit.
Dan blijkt die stevige muur die pijn buiten moest houden helaas geen portier te hebben die alleen pijnlijke ervaringen tegenhoudt. Liefde, vertrouwen, seksualiteit, kwetsbaarheid en diepe verbinding staan namelijk voor precies dezelfde deur.
Wie niets meer binnenlaat wat pijn kan doen, houdt vaak onbedoeld ook buiten waar hij of zij diep naar verlangt.
Emotionele beschikbaarheid begint niet bij een partner
We zoeken veiligheid gemakkelijk buiten onszelf. Als de ander duidelijker communiceert, vaker bevestiging geeft, minder afstand neemt of eindelijk eens vertelt wat hij voelt, kunnen wij ontspannen.
Maar wanneer jouw gevoel van veiligheid volledig afhankelijk wordt van het gedrag van iemand anders, blijft een relatie kwetsbaar.
Werken aan emotionele beschikbaarheid betekent daarom dat je jezelf beter leert kennen wanneer het spannend wordt. Je ontdekt waarom bepaalde situaties zoveel in je oproepen, welke oude overtuigingen daaronder liggen en wat je normaal gesproken doet wanneer je bang bent om gekwetst te worden.
Trek je jezelf terug? Word je boos? Ga je pleasen? Probeer je de situatie te controleren? Blijf je te lang in een relatie waarin nauwelijks wederkerigheid bestaat, omdat afscheid nemen nog enger voelt dan ongelukkig blijven?
Juist daar ligt informatie waar je iets mee kunt.
Je grenzen veranderen wanneer je jezelf serieuzer neemt
Hoe emotioneel beschikbaarer je wordt, hoe duidelijker je vaak gaat voelen wat werkelijk bij je past. Niet vanuit een lange eisenlijst waaraan een partner moet voldoen, maar omdat je jezelf niet langer voortdurend hoeft te verlaten om verbinding met een ander te behouden.
Je kunt iemand liefhebben en toch nee zeggen. Je kunt begrip hebben voor iemands geschiedenis zonder alles te accepteren. Je kunt verlangen naar een relatie zonder genoegen te nemen met halve aanwezigheid.
Dat verandert ook wie je aantrekkelijk vindt.
Waar emotionele onbereikbaarheid vroeger misschien spannend voelde, kan dezelfde dynamiek ineens vooral vermoeiend worden. Je hoeft niet meer dagenlang een bericht te analyseren of te bedenken wat iemand precies bedoelde, terwijl diegene zelf kennelijk een deeltijdbaan heeft gemaakt van onduidelijk communiceren.
Rust wordt aantrekkelijker.
Niet omdat de passie verdwijnt, maar omdat liefde niet voortdurend pijn hoeft te doen om intens te zijn.
Soms helpt afstand om te zien wat dichtbij onzichtbaar blijft
Tijdens onze retraites en coachingreizen zien we regelmatig wat er gebeurt wanneer iemand letterlijk afstand neemt van het dagelijkse leven. Niet omdat een andere omgeving problemen automatisch oplost, maar omdat je buiten je vertrouwde omgeving vaak beter ziet welke patronen je thuis bijna gedachteloos herhaalt.
Wanneer werk, afspraken, kinderen, telefoon en dagelijkse verplichtingen even minder ruimte innemen, ontstaat er tijd om te onderzoeken wat er werkelijk onder je gedrag ligt. Waarom trek je jezelf terug wanneer iemand je nodig heeft? Waarom voel je je aangetrokken tot mensen die moeilijk bereikbaar zijn? Waarom vind je grenzen stellen zo lastig of raak je jezelf juist kwijt zodra je verliefd wordt?
Tijdens een individuele coachingreis, trauma retraite, relatie retraite of een retraite rondom persoonlijke ontwikkeling kan daar bewust ruimte voor worden gemaakt, waarbij niet alleen wordt gekeken naar wat je denkt, maar ook naar wat je lichaam aangeeft en hoe je reageert zodra nabijheid, spanning of kwetsbaarheid voelbaar wordt.
Want inzicht is belangrijk, maar uiteindelijk moet verandering ook buiten je hoofd plaatsvinden.
Liefde verandert wanneer jij verandert
Wanneer je emotioneel beschikbaarer wordt, betekent dat niet dat relaties ineens probleemloos worden of dat je nooit meer bang, onzeker of geraakt zult zijn. Het verschil zit erin dat je niet automatisch hoeft weg te lopen van wat je voelt of jezelf hoeft kwijt te raken zodra een ander afstand neemt.
Je leert aanwezig blijven bij jezelf én bij de ander.
Daardoor kun je eerlijker communiceren, duidelijker grenzen stellen en sneller herkennen wanneer een relatie werkelijk wederkerig is. Soms verdiept daardoor een bestaande relatie, terwijl je op andere momenten juist ontdekt dat je jarenlang hebt geprobeerd verbinding te creëren met iemand die daar nauwelijks toe in staat was.
Ook dat is emotionele groei.
Niet iedere relatie hoeft gered te worden. Soms moet vooral jij stoppen met jezelf verlaten om haar in stand te houden.
De investering die overal in doorwerkt
Werken aan emotionele beschikbaarheid gaat uiteindelijk over veel meer dan het vinden of behouden van een partner. Het beïnvloedt hoe je vriendschappen aangaat, hoe je conflicten voert, hoe je grenzen bewaakt, hoe je liefde ontvangt en hoeveel ruimte je jezelf geeft om werkelijk te voelen wat er in je leeft.
Je hoeft daarvoor geen perfect geheeld mens te worden voordat je liefde kunt toelaten. Gelukkig maar, anders zouden datingsites angstaanjagend leeg worden.
Maar je kunt wel verantwoordelijkheid nemen voor wat van jou is.
Voor je patronen. Voor oude pijn die nog steeds meespeelt. Voor de muren die ooit noodzakelijk waren, maar inmiddels vooral in de weg staan.
Investeer daarom maximaal in je emotionele beschikbaarheid, niet om aantrekkelijker te worden voor iemand anders, maar omdat je leven verandert wanneer je niet langer voortdurend hoeft weg te bewegen van wat je werkelijk voelt.
Misschien is dat uiteindelijk wel de belangrijkste vraag:
Durf jij niet alleen te verlangen naar echte verbinding, maar ook werkelijk aanwezig te blijven wanneer die verbinding ontstaat?